08.11.19 22:01 Alter: 12 days

مراد عظیمی: درنگی بر نافرمانی مدنی مسالمت آميز

Kategorie: Meldungen Links

 

 

«نافرمانی مدنی مسالمت آميز»به مثابه راهکاری برای تحقق خواست های اجتماعی تازگی ندارد. اعتصاب کارگران  جلوه ای است  از نافرمانی مدنی مسالمت آميز. وقتی، سرمايه دار به درخواست  مسالمت آميز کارگران برای افزايش دستمزد، کاهش ساعت کار، تامين شرائط ايمنی مناسب درمحيط کار وغيره جواب رد داد، ، کارگران برای پيگيری و تحقق مطالباتشان اعتصاب کرده اند تا با تعطيل کار فرايند توليد سود، هدف آنی و آتی سرمايه دار، را متوقف کنند.   

مهاتماگاندی در مبارزه برای استقلال هندوستان از امپرياليسم انگلستان شيوه نافرمانی مدنی مسالمت آميز را برگزيد. تهيه نمک مصرفی مردم هندوستان از دريا در انحصار استعمار انگلستان بود. ازاينرو، شکستن انحصار تهيه نمک از دريا نقش مهمی در استقلال هندوستان ايفا کرد. درابتدا، مقامات استعماری انگلستان به حرکت  مهاتما گاندی  با تعداد معدودی به سوی دريا بی اعتنائی کردند. ولی با اوج گيری حرکت  توده ای مردم به طرف دريا، پليس استعماری به مردم مسالمت آميزضد انحصار نمک حمله کرده و سر و دست شان را شکستند. چرخش از تاکتيک بی اعتنائی به کاربرد اعمال قهر. نقاب ادعای تمدن و فرهنگ عدم خشونت واحترام به قانون با سرکوب فيزيکی برافتاد و چهره واقعی تمدن و قانونمداری استعمار انگلستان پديدار شد. 

جنبش برای کسب حقوق برابرمدنی اقليت آفريقائی-آمريکائی به رهبری «دکتر مارتين لوتر کينگ کهتر» و جنبش ضد جنگ ويتنام دردهه 1960 راهکار نافرمانی مدنی مسالمت آميز مهاتما گاندی راکنش کردند.

 زمينه های پيشين نابرابری نژادی درآمريکا

برخلاف تاريخ رسمی آمريکا، آبراهم لينکلن طرفدار لغو بردگی درآمريکا نبود. به يک فاکت بسنده کنيم. «آبراهام لينکن با شفافيت و شور و شوق ازمنظر اخلاقی عليه برده داری بحث می کرد، ولی، در همان آن از منظر سياسی محتاط بود.او باور داشت که برده داری بر پايه بی عدالتی و سياست بد پي ريزی شده است، ولی تبليغ برای لغو برده داری می تواند طرفداری از برده داری را تشديد کند ونه تضعيف». آبراهام لينکلن درسال 1860 با پلتفرم آزادی برده ها در جنوب به رياست جمهوری آمريکا انتخاب نشد. گسترش نفوذ شمال صنعتی به جنوب برده دار دليل جداشدن کنفدراليسم جنوب از شمال،ايالات متحده آمريکا، و آغازجنگ داخلی در سال 1861گرديد(1). جنگ زمينه سازبرآمد آزادی برده ها شد. جنوب جنگ را باخت، وبرده داری درجنوب لغو گرديد.  ولی شمال برای کاهش تنش وجلب دوستی جنوب قانون منحوس « Jim crow »(2) جدائی نژادی يا « segregation» را تصويب کرد. اين قانون عملن عنچه تازه شکفته آزادی مردم آفريقائی-آمريکائی را پرپر کرد.

در تاريخ اول اکتبر 1955، روزا پارکس افريقائی-آمريکائی خسته و کوفته از کاردر شهرمونتگمری از ايالت نژادپرست آلاباما در ايستگاه منتظر اتوبوس بود، اتوبوس آمد روزا سواراتوبوس شد، ودر صندلی خالی جلو نشست.درايستگاه بعدی يک مسافر سفيد پوست سوارشد و با عتاب به روزا گفت پاشو برو پشت به نشين روزا با خونسردی امتناع کرد، راننده گفت اگر نروی من حرکت نمی کنم، بالاخره پليس آمد باز روزا بلند نشد، پليس روزا را دستگير کرد و جرقه مبارزه برای حق برابری مدنی زده شد. روزا پارکس، نماد مبارزه عليه نژاد پرستی ونافرمانی مدنی مسالمت آميزگرديد .بعد از پيروزی جنبش حقوق مدنی، کنگره آمريکا به روزا پارکس لقب بانوی اول حقوق مدنی و مادر جنبش آزادی اعطا کرد.

گرچه جنبش مبارزه عليه تبعيض نژادی در آمريکا توانست با  راهکار نافرمانی مدنی مسالمت آميزهم قانون غيرانسانی «Jim crow» را لغو کند وهم به جنگ جنايت کارانه آمريکا در ويتنام پايان دهد، ولی هنوز تبعيض نسبت به رنگ پوست پديده ای ساختاری در آمريکا جان سختی می کند.

درايران جدا از اعتصابات کارگری، تظاهرات مردم در بيش از صد شهر درسال 1396 يک حرکت  نافرمانی مدنی مسالمت آميز فراگير مردمی بود. اين جنبش رژيم جمهوری اسلامی با ايدئولوژی مذهب شيعه متشکل ازدو جناح  ˮاصطلاح طلب ومحافظه کار را در شعارهايش چالش کرد، ولی شعار فرا-سرمايه داری فرياد نزد.

«جنبش شورش عليه نابودی بوم زيست» انگلستان درنوامبر سال 2018، اعلام وجود کرد وبسرعت به يک جنبش فرا-انگلستان گسترش کرد وهم اکنون حد اقل  سی و پنج کشور با پذيرش داوطلبانه استراتژی و  راهکار نافرمانی مدنی مسالمت آميز به شيوه خودمختار برای نجات بوم زيست و جلوگيری از تلاشی جامعه مبارزه می کنند(هم اکنون جنبش مردم لبنان برای تحول جامعه به نافرمانی مدنی مسالمت آميز روی آورده اند).

«ج ش ع ن ب ز» انگلستان راهکار نافرمانی مدنی مسالمت آميز جنبش های استقلال طلبانه هندوستان به رهبری مهاتماگاندی و حقوق مدنی آمريکا به رهبری دکتر مارتين لوترکينگ کهتررا هم در سطح تاکتيک ها و هم در قلمروبرنامه ای بسط و گسترش داد(2).

ج ش ع ن ب زبا تاکتيک های نافرمانی جنبشی فراطبقاتی ا ست و شامل کودکان،نوجوان تا افرد مسن را دربرمی گيرد. ج ش ع ن ب ز برای نيل به هدفش از کاربرد اهرم توقف ترافيک، بستن راه های شريانی شهرها و به ويژه پايتخت به اقتصاد سرمايه داری لطمه می زند. يک روز بستن مرکز اقتصادی ومالی لندن،City، بيش ازبستن پل های روی رودخانه تايمزو توقف ترافيک، جيغ و داد دولت و رسانه های گروهی سرمايه داری را در آورد.

ج ش ع ن ب ز بحث می کند که حرکات خشونت زا افراد مسالمت جو را ترسانه و آنها ازحرکت های خشونت زا پرهيز می کنند، جنبش تلاش می کند افراد هرچه بيشتری در اعتراضات شرکت کننذد .

ج ش ع ن ب ز شرائط افراد علاقمند به شرکت درعمليات را چنين تعريف می کند: يکم. رعايت کامل نافرمانی مدنی مسالمت آميز، دوم پذيرش اصل فداکاری، درشکل محتمل بازداشت، محکوميت به زندان يا مشکل اشتغال.

ج ش ع ن ب زبا درس آموزی از جنبش های گذشته و معاصربراين باوراست که هيچ دستاوردی بدون فداکاری انسان ها تحقق نيافته است. فداکاری جزء جداناپذير مبارزه مردم برای تحقق اهدافشان همه جا بوده است وخواهد بود. مردم ايران در خيزش سال 1396 با آگاهی بر دستگيری، ضرب و شتم اقدام به اعتراض کردند. اين همه مبارزان زن ومرد در زند ان های ديکتاتوری جمهوری اسلامی با پذيرش فداکاری وارد ميدان مبارزه شدند... 

جش ع ن ب زتحقيقات دانشمندان بوم زيست در چهار دهه گذشته را به مثابه يک حقيقت علمی می پذيرد و برای جلوگيری ازفروپاشی  جامعه بشری انجام اقدامات راديکال را مطالبه می کند. ج ش ع ن ب ز از دولت انگلستان می خواهد:

1- با اعلام شرائط اضطراری بوم زيست حقيقت را به مردم بگويد و با  نهاد های مدنی برای نشر ضرورت انجام تغييرات بوم زيست همياری کند.

2- دولت انتقال صد درصد از سوخت های فسيلی به انرژی های تجديد پذيررا تا سال 2025 انجام دهد.

3- //  يک مجلس مردمی مستقل برای احيای سازگاری  انسان با طبيعت را سامان دهد.

 

مقوله نافرمانی مسالمت آميز و ايران

حاکميت استبداد وبه تبع آن خشونت و کشتاردرايران سابقه تاريخی دارد. تنها خشايارشا پسر ننرداريوش می توانست تخت داريوش را لمس کند. شاه عباس چشمان دو پسرش را کور کرد، آقا  محمد خان قاجار شهر کرمان را به شهر کورها تبديل کرد،... بالاخره، خمينی دستور کشتن چندين هزار زندانی را ،به صرف اعتقادشان، صادر کرد. خشونت حاکميت درايران به سطح جامعه و خانواده کشيده شده است، بسياری از مردان به عنوان حق رئيس خانواده خود را مجازمی بيند همسر و فرزندانش را کتک بزند. نه تنها، درانقلاب  1357 چپ ها کشتار هويدا، ارتشبد نصيری، خانم فرخ رو پارسا، وزيرفرهنگ، و غيره توسط رژيم اسلامی نو خواسته را تائيد کردند. بلکه، مردم عادی به کنار، اکنون نيزکم نيستند چپ هائی که درانتظار فرصت نشسته اند تا ملا کشی راه بياندازند. تو کشتی، پس بايد ترا کشت. حمورابی پادشاه بابل، اولين حاکمی بود که درکتيبه به جا مانده اش می گويد: فردی که فرد ديگری را کشت بايد قاتل را کشت، اگر حکيمی چشم بيمار را کور کرد، چشم حکيم را کور کرد. قصاص حمورابی وارد اديان ابراهيمی شد و جمهوری اسلامی قصاص را به  عنوان قانون شرع اجرا می کند. گرچه، کشورهای اروپائی اعدام را لغو کرده اند، ولی خشونت در اعتراضات مدنی درشکل حمله به بانک ها و آتش زدن اماکن و غيره روی می دهد.

اگر، ما خواهان جامعه ای انسانی وبدون خشونت هستيم بايد همين امروز ذهنيت وفرهنگ عدم توسل به خشونت را در هر شکلی تبليغ و ترويج کنيم. پراتيک راهکار نافرمانی مدنی مسالمت آميزدر پيکار عليه گرمايش کره زمين و عواقب فاجعه باربربوم زيست نمونه پرباری برای تامل در فرهنگ خشونت نهادينه شده درجامعه ايران را عرضه می کند.

 

چشمه

1- تاريخ مردمی آمريکا، نويسنده هاود زين

2- زندگینامه پل رابينسن هنرمند و انقلابی آفريقائی-آمريکائی   (Paul Robinson, Artist and revolutionary)، نويسنده، جرالد هورن(Jerald Horne)

3-متن راهنمای ج ش ع ن ب ز،Extinction Rebellion, Handbook ، دراينترنت .

 

  

 




Gozareshgar
info@gozareshgar.com